Bursa'da omurga yaralanması fizyoterapisti

Omurga yaralanması, omur kemiklerinin ya da içlerinden geçen omuriliğin hasar görmesiyle ortaya çıkar ve yaralanma hizasının altında kalan bölgede hareketi, duyuyu ve organ işlevlerini etkiler. Fizyoterapi, hekimin tanı ve cerrahi ya da medikal tedavi kararından sonra devreye girer. Amacı, korunan işlevi en üst düzeye taşımak ve günlük yaşamda bağımsızlığı artırmaktır. Program, yaralanmanın seviyesine ve tam ya da eksik oluşuna göre kişiye özel kurulur.

Omurga Yaralanması Neden Olur ve Hangi Belirtilerle Kendini Gösterir?

Travmatik yaralanmaların başında trafik kazaları gelir; motosiklet kazaları bu grupta ayrı bir risk taşır. Yüksekten düşüşler de sık görülür ve ileri yaşta merdivende ya da banyoda kayma bile omurgaya zarar verir. Havuza veya denize başla dalarken dibe çarpmak, iş kazaları ve delici yaralanmalar diğer nedenlerdir. Travma dışı nedenler arasında omuriliğe baskı yapan tümörler, omurga enfeksiyonları ve omuriliğin kanlanmasını bozan damar sorunları bulunur. Boyun bölgesindeki hasar dört uzvu (tetrapleji), sırt ve bel bölgesindeki hasar ise çoğunlukla bacakları (parapleji) etkiler.

Sık karşılaşılan bulgular şunlardır:

• Yaralanma hizasının altında dokunma, sıcak-soğuk ve ağrı algısında azalma
• Kollarda veya bacaklarda güçsüzlük ya da tam felç
• Kas tonusu arttığında bacaklarda ani sıçramalar ve eklemlerde katılaşma
• İdrar yapma ve dışkılama düzeninde değişiklikler
• Boyun seviyesindeki yaralanmalarda zayıf öksürük ve nefes darlığı
• Yataktan oturur pozisyona geçerken baş dönmesi
• Yaralı bölge çevresinde yanma veya batma tarzında sinir kaynaklı ağrı

Fizyoterapi Omurga Yaralanması Tedavisinde Nasıl Yardımcı Olur?

Rehabilitasyon, yaralanmanın hangi kas gruplarını devre dışı bıraktığına göre şekillenir. Her yöntemin belirli bir işlevsel hedefi vardır:

• Solunum fizyoterapisi: Boyun ve üst sırt yaralanmalarında diyafram ile yardımcı solunum kaslarını çalıştırır; balgamın atılması için yardımlı öksürük teknikleri öğretilir.
• Kuvvetlendirme egzersizleri: Omuz, kol arkası ve gövde kasları gibi korunan grupları güçlendirir. Eksik yaralanmalarda bacaklarda kalan aktiviteyi geliştirmek de bu çalışmanın parçasıdır.
• Transfer ve mobilite eğitimi: Yatakta dönmeyi, yataktan sandalyeye ve sandalyeden araca geçişi güvenli hale getirir. Gerektiğinde kaydırma tahtası gibi yardımcılarla çalışılır.
• Tekerlekli sandalye becerileri eğitimi: Verimli itme tekniğini, rampa ve kaldırım geçişini öğretir. Bası yarasını önlemek için düzenli ağırlık kaydırma alışkanlığı da bu eğitimde kazandırılır.

Bunlara ek olarak düzenli germe ve eklem hareket açıklığı çalışmaları, hareketsiz kalan eklemlerde kalıcı kısalmaların gelişmesini engellemeye yöneliktir.

Rehabilitasyon Süreci Nasıl İlerler?

İlk görüşmede fizyoterapist hekim raporlarını ve görüntüleme sonuçlarını inceler. Ardından kas gücünü tek tek test eder, duyu kaybının sınırlarını çıkarır ve tonus düzeyini ölçer. Solunum kapasitesi, oturma dengesi ve deri durumu da kontrol edilir. Evdeki merdiven, banyo ve yatak düzeni gibi günlük yaşam koşulları sorulur; hedefler bu bilgilere göre belirlenir.

Bir seans çoğunlukla 45 ila 60 dakika arasında tutulur. Tansiyon dalgalanması veya yorgunluk görülürse seans daha kısa bloklara bölünür. Taburculuğu izleyen ilk aylarda program sıkı tutulur ve haftalık seans sayısı genellikle üç ile beş arasında planlanır. Kazanımlar oturdukça seanslar seyrekleşir ve yerini düzenli bir ev egzersiz programına bırakır. Nörolojik toparlanma en belirgin olarak ilk 6-12 ayda izlenir. Ulaşılabilecek bağımsızlık düzeyi kişiden kişiye değişir.

Ne Zaman Hekime Başvurmalı?

Uzun süredir rehabilitasyon gören kişilerde de bazı durumlar acil hekim değerlendirmesi gerektirir:

• Daha önce olmayan kuvvet veya his kaybı
• Ani şiddetli baş ağrısı, yüzde kızarma, terleme ve tansiyon yükselmesi (özellikle sırt üst seviyesi ve üzerindeki yaralanmalarda)
• Basıyla solmayan kızarıklık ya da açılan yara
• Ateşle birlikte idrarın renk veya kokusunda değişiklik
• Bacakta tek taraflı şişlik ve ısı artışı
• Yeni bir düşme sonrası boyun veya sırt ağrısı

Bursa'da Omurga Yaralanması İçin Fizyoterapist Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?

Omurilik hasarı uzun soluklu bir rehabilitasyon gerektirir. Bu yüzden nörolojik rehabilitasyon deneyimi, ortopedik alandaki deneyimden daha belirleyicidir. Profillerde omurilik yaralanması, transfer çalışması veya sandalye eğitimi gibi alanlara yer verilip verilmediğini karşılaştırmak seçim için sağlam bir dayanak sağlar. Platformda uzmanların en yoğun bulunduğu ilçeler Osmangazi, Nilüfer ve Yıldırım'dır. Haftada birkaç kez gidilecek bir klinik için yakınlık önemlidir. Kliniğin tekerlekli sandalyeyle girişe uygun olması, asansör ve geniş kapı gibi koşullar da kontrol edilmelidir. Bu koşulları karşılamakta zorlanan kişiler için evde seans da seçenekler arasında yer alır.