Tendon kesisi fizyoterapisti

Tendon Kesisi nedir ve nasıl oluşur?

Tendon kesisi, kası kemiğe bağlayan tendon dokusunun bıçak, cam, metal, iş kazası veya benzeri kesici travmalarla kısmen ya da tamamen zarar görmesidir. El, el bileği, parmaklar, ayak bileği ve ayak tendonları sık etkilenir; kesinin bulunduğu bölgeye göre parmağı bükme, açma, kavrama, yürüme veya ayak bileğini hareket ettirme zorlaşır.

Tam kat tendon kesilerinde tendon uçlarının cerrahi olarak onarılması çoğu zaman temel tedavi basamağıdır. Kısmi kesilerde karar; kesinin derinliği, tendonun işlevi, sinir-damar hasarı ve muayene bulgularına göre ortopedi, el cerrahisi veya plastik rekonstrüktif cerrahi uzmanı tarafından verilir. Açık yara, aktif kanama, uyuşma ya da parmağı hareket ettirememe varsa fizyoterapi randevusu beklenmeden acil sağlık değerlendirmesi gerekir.

Tendon Kesisi belirtileri nelerdir?

Tendon yaralanmasında belirtiler kesinin yeri ve hasarın derecesiyle ilişkilidir. Ciltte kesik görülse bile tendon hasarı yüzeyden anlaşılmayabilir; bu nedenle yalnızca yaranın küçük olması güvenli olduğu anlamına gelmez. Tipik bulgular şunlardır:

• Parmağı veya eklemi belirli yönde bükememe ya da düzeltememe
• Kavrama gücünde azalma ve günlük işlerde nesne tutamama
• Kesinin çevresinde ağrı, şişlik ve hareket kısıtlılığı
• Sinir etkilenmesine bağlı uyuşma, karıncalanma veya his azalması
• Damar yaralanmasına bağlı soğukluk, solukluk ya da renk değişikliği

Ameliyat sonrasında ağrı ve ödemin azalması, dikiş bölgesinin korunması ve tendonun kontrollü biçimde hareketlendirilmesi rehabilitasyonun ana hedefleridir. Ani kopma hissi, yeni başlayan şekil bozukluğu, yara yerinde akıntı-kızarıklık, ateş veya giderek artan ağrı gelişirse cerrahi ekiple hızlı şekilde görüşülmelidir.

Tendon Kesisi tedavisi ve fizyoterapi nasıl planlanır?

Tedavi, cerrahi onarım yapıldıysa cerrahın koruyucu protokolüne göre ilerler. Fizyoterapist ilk değerlendirmede yara ve ödem durumunu, eklem hareket açıklığını, tendonun fonksiyonunu, duyu bulgularını ve günlük yaşam gereksinimlerini inceler; erken dönemde amaç tendon onarımını zorlamadan yapışıklık ve eklem sertliğini sınırlamaktır.

Seanslar çoğunlukla 30-60 dakika sürer ve rehabilitasyonun erken döneminde haftada 1-3 seans planlanabilir. Program; atel kullanımı, kontrollü pasif veya aktif-yardımlı hareketler, ödem kontrolü, yara bakımı konusunda eğitim ve ev egzersizlerini içerir. Egzersizlerin sayısı, hareket sınırı ve başlama zamanı tendonun hangi bölgede onarıldığına göre değişir; hekimin izin vermediği dirençli kavrama, ağırlık kaldırma veya zorlayıcı germe yapılmaz.

Tendon Kesisi için hangi fizyoterapi yöntemleri kullanılır?

Rehabilitasyonun ilerleyen aşamalarında egzersiz terapisi, tendon kaymasını destekleyen kontrollü hareketler, eklem hareket açıklığı çalışmaları, kavrama ve ince motor beceri egzersizleri kullanılır. Manuel terapi; yara tamamen kapandıktan ve cerrahi ekip uygun gördükten sonra çevre yumuşak dokulardaki sertlik, eklem kısıtlılığı ve hareket kalitesini ele almak için uygulanır; doğrudan iyileşmemiş tendon üzerine basınç uygulanmaz.

Elektroterapi bazı hastalarda ağrı, ödem veya kas aktivasyonunu desteklemek amacıyla değerlendirilir, ancak açık yara ve erken cerrahi dönemde uygulama kararı sağlık ekibine aittir. Kuru iğneleme, klinik pilates veya dirençli kuvvetlendirme tendon kesilerinde rutin ilk seçenek değildir; doku iyileşmesi tamamlandıktan, yara güvenli hâle geldikten ve fonksiyonel hedef belirlendikten sonra uygunluk ayrıca incelenir. İleri dönemde elastik bant, terapi hamuru ve iş-aktiviteye özgü görevler kademeli olarak eklenir.

Günlük yaşamda nelere dikkat edilmeli ve uzman nasıl seçilmeli?

Ameliyatlı bölgeyi korumak için ateli yalnızca size bildirilen kullanım planına göre çıkarın, eli veya ayağı uzun süre aşağıda tutarak şişliği artırmayın ve yara üzerine doktor onayı olmadan krem, masaj ya da sıcak uygulama yapmayın. Ev egzersizlerini hızlı ve ağrı sınırını aşacak biçimde değil, gösterilen tekrar ve hareket aralığında uygulayın; dikiş bölgesini zorlayan taşıma, sıkma ve ani çekme hareketlerinden kaçının.

Türkiye genelinde tendon kesisi rehabilitasyonu için uzman seçerken el ve üst ekstremite, ortopedik rehabilitasyon veya cerrahi sonrası rehabilitasyon deneyimini; cerrah-fizyoterapist iletişimini; atel ve ev programı takibini; ulaşım açısından size uygun seans düzenini sorun. Özel Fizyoterapist platformunda bu odakta incelenebilecek 21 uzman profili bulunur; profil bilgilerini karşılaştırarak randevu ve ilk değerlendirme süreciniz için size uygun seçeneğe göz atabilirsiniz. İlk görüşmeye ameliyat raporu, görüntüleme sonuçları, kullanılan atel bilgisi ve cerrahın hareket kısıtlamalarını götürmeniz değerlendirmeyi kolaylaştırır.