Diyarbakır'da omuz kırığı fizyoterapisti

Omuz kırığı, omuz eklemini oluşturan üst kol kemiğinin baş kısmında (proksimal humerus), köprücük kemiğinde veya kürek kemiğinde oluşan kırıkların ortak adıdır. Kırığın askıyla mı yoksa ameliyatla mı tedavi edileceğine ortopedi hekimi karar verir. Her iki yolda da fizyoterapi, eklemin donmasını önlemek ve kolu yeniden günlük işlere hazırlamak için iyileşmenin temel parçasıdır.

Omuz Kırığı Neden Olur?

En sık mekanizma, düşerken kolun öne uzatılması ve vücut ağırlığının gergin kol üzerinden omuza aktarılmasıdır. Proksimal humerus kırıkları özellikle kemik yoğunluğu azalmış ileri yaş grubunda, ev içinde kayma veya takılma gibi düşük enerjili düşmelerle ortaya çıkar. Gençlerde ise trafik kazaları, bisiklet ve motosiklet düşmeleri ile temas sporları gibi yüksek enerjili travmalar ön plandadır. Köprücük kemiği kırıkları genellikle omzun yan tarafının üzerine düşmeyle oluşurken, kürek kemiği kırıkları ciddi bir kuvvet gerektirdiği için çoğunlukla başka yaralanmalarla birlikte görülür.

Omuz Kırığı Belirtileri Nelerdir?

Kırık sonrası belirtiler genellikle travmadan hemen sonra başlar ve kolu kullanmayı belirgin biçimde kısıtlar:

• Omuzda ani, şiddetli ve hareketle artan ağrı
• Kolu yana veya öne kaldıramama
• Birkaç gün içinde kola ve göğse doğru yayılan morluk
• Omuz çevresinde şişlik ve hassasiyet
• Köprücük kemiğinde gözle görülen kabarıklık veya basamaklanma
• Hareket sırasında kemik uçlarının sürtünme hissi

Kesin değerlendirme röntgen ve gerekirse bilgisayarlı tomografi ile hekim tarafından yapılır; fizyoterapi bu tıbbi değerlendirmenin ardından başlar.

Fizyoterapi Omuz Kırığı Tedavisinde Nasıl Yardımcı Olur?

Omuz, vücuttaki en geniş hareket açıklığına sahip eklemdir ve haftalarca askıda kalması kapsülün büzüşmesine yol açar. Fizyoterapi programı bu nedenle kırığın kaynama durumuna göre basamaklandırılır:

• Ödem kontrolü: İlk haftalarda el, bilek ve dirsekte biriken şişliği azaltmak için soğuk uygulama, pozisyonlama ve parmak pompalama hareketleri kullanılır.
• Eklem hareket açıklığı egzersizleri: Hekim onayıyla sarkaç hareketleri ve terapist yardımlı pasif hareketlerle başlanır; amaç kapsül sertleşmesini ve donuk omuz tablosunu önlemektir.
• Skapular stabilizasyon: Kürek kemiğini göğüs kafesi üzerinde doğru konumda tutan kaslar çalıştırılarak kol kaldırırken omzun yukarı kalkması gibi telafi hareketleri düzeltilir.
• Aşamalı kuvvetlendirme: Kaynama radyolojik olarak doğrulandıktan sonra izometrik çalışmalardan elastik bant ve ağırlıklara geçilerek rotator manşet ve deltoid kasları güçlendirilir.

Kırık Sonrası Rehabilitasyon Süreci Nasıl İlerler?

İlk seansta fizyoterapist hekim raporunu ve görüntüleme sonuçlarını inceler, ağrı düzeyini, mevcut hareket açısını, dirsek ve el fonksiyonlarını ölçer. Ameliyatlı hastalarda plak, vida veya protez bilgisi hangi hareketlerin ne zaman serbest olduğunu belirler. Seanslar genellikle 45-60 dakika sürer ve haftada iki ila üç kez planlanır.

Süreç kabaca üç evreden oluşur: koruma evresinde (çoğu kırıkta ilk 3-6 hafta) askı kullanılırken pasif hareketler yapılır; aktif hareket evresinde kol kendi kas gücüyle kaldırılmaya başlanır; kuvvetlendirme evresinde günlük ve mesleki işlere yönelik çalışmalar eklenir. Toplam program çoğu hastada iki ila dört ay arasında sürse de süre kırığın tipine, yaşa ve kemik kalitesine göre kişiden kişiye değişir. Seanslar arasında evde yapılacak kısa egzersiz listesi de programın bir parçasıdır.

Diyarbakır'da Omuz Kırığı İçin Fizyoterapist Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?

Omuz kırığı rehabilitasyonu haftalar süren düzenli seans gerektirdiği için klinik konumu, programa devamlılığı doğrudan etkiler. Platformda bu alanda en çok uzmanın bulunduğu ilçeler Kayapınar, Bağlar ve Sur olduğundan, bu bölgelerde oturanlar yakın seçeneklere daha kolay ulaşabilir. Askıdaki kolla uzun yol yapmak zor olduğundan ilk haftalarda yakınlık ayrıca önem taşır. Uzman profillerini karşılaştırırken ortopedik ve ameliyat sonrası rehabilitasyon deneyimine, ilerleme ölçümlerini nasıl kayıt altına aldığına ve ameliyatı yapan hekimle iletişim kurmaya açık olup olmadığına bakmanız karar vermenizi kolaylaştırır.

Hangi Durumlarda Hekime Başvurmalısınız?

Rehabilitasyon sırasında aşağıdaki işaretler fark edilirse egzersizlere ara verip ortopedi hekiminize başvurun:

• Geceleri uyandıran ve giderek artan ağrı
• Elde veya parmaklarda uyuşma, karıncalanma, renk değişikliği
• Kolda ani kuvvet kaybı ya da daha önce yapılabilen hareketin kaybolması
• Ameliyat yarasında kızarıklık, akıntı veya ateş
• Üç haftadan uzun süre hiç ilerleme kaydedilmemesi
• Omuzda yeni bir "klik" sesiyle birlikte ortaya çıkan şekil bozukluğu