Kocaeli'de diz osteoartrit fizyoterapisti

Diz osteoartriti (halk arasında diz kireçlenmesi), eklem yüzeylerini kaplayan kıkırdağın yıllar içinde aşınmasıyla seyreden ve kemik kenarlarında çıkıntılar, eklem sıvısında artış ve sabah sertliğiyle kendini gösteren kronik bir tablodur. Fizik tedavi aşınmış kıkırdağı yenilemez. Dizi taşıyan kas sistemini güçlendirmeyi, hareket açıklığını sürdürmeyi ve yürüme, merdiven, çömelme gibi günlük işleri yeniden rahatlatmayı hedefler. Tanı, muayene ve gerektiğinde röntgen değerlendirmesiyle hekim tarafından konur. Fizyoterapist programını bu tanıya dayanarak kurar.

Diz Kireçlenmesi Neden Olur, Hangi Belirtilerle Fark Edilir?

Kıkırdak kan damarı içermediği için hasar gördüğünde kendini sınırlı ölçüde onarır. Bu nedenle diz eklemine binen yük ile eklemin dayanıklılığı arasındaki denge bozulduğunda aşınma yavaş yavaş ilerler. Başlıca risk etkenleri şunlardır:

• İleri yaş: Kıkırdağın su tutma kapasitesi ve esnekliği azalır.
• Fazla kilo: Yürürken dize vücut ağırlığının birkaç katı kuvvet biner. Her ek kilo bu yükü büyütür.
• Eski yaralanmalar: Menisküs yırtığı, ön çapraz bağ hasarı veya eklem içi kırık sonrası yıllar içinde artroz gelişebilir.
• Dizilim bozuklukları: O bacak (varus) iç kompartmanı, X bacak (valgus) dış kompartmanı fazla yükler.
• Kas zayıflığı: Ön uyluk kasının yetersizliği, dizin darbe emme kapasitesini düşürür.

Şikâyetler çoğu zaman fark edilmeden yerleşir. Kişi önce yalnızca uzun yürüyüş sonrasında rahatsızlık hisseder, zamanla kısa mesafeler de zorlaşır. Sık görülen belirtiler:

• Sabah kalkınca veya uzun oturduktan sonra yarım saatten kısa süren sertlik
• Merdiven inerken belirginleşen ağrı
• Dizi bükerken duyulan sürtünme ya da çıtırtı (krepitasyon)
• Eklem çevresinde şişlik ve ısı artışı hissi
• Dizi tam düzleştirememe veya sonuna kadar bükememe
• Yürürken dizin boşalacakmış gibi hissettirmesi

Fizik Tedavide Diz Osteoartriti İçin Hangi Yöntemler Uygulanır?

Uluslararası kılavuzlar diz artrozunda egzersizi tedavinin temeline koyar. Diğer uygulamalar egzersize katılımı kolaylaştırmak için programa eklenir:

• Kuadriseps ve kalça güçlendirme egzersizleri: Ön uyluk ve kalça kaslarının kuvvetlenmesi dize binen darbeyi azaltır ve diz kapağının hareketini dengeler.
• Eklem mobilizasyonu ve manuel terapi: Kapsül sertliği nedeniyle daralan bükme ve düzleştirme açısını açmak için kullanılır.
• Denge ve propriosepsiyon eğitimi: Dizin boşalma hissini ve düşme riskini azaltmaya yöneliktir.
• TENS ve sıcak/soğuk uygulama: Ağrının yoğun olduğu dönemde egzersizi tolere edilebilir hâle getirmek amacıyla kısa süreli destek olarak uygulanır.
• Terapötik ultrason: Eklem çevresindeki yumuşak dokularda ağrıyı azaltma amacıyla bazı programlara eklenir.
• Kinezyo bantlama: Diz kapağı çevresindeki yükü yönlendirmek için yardımcı yöntem olarak kullanılır.
• Sabit bisiklet ve düşük etkili aerobik çalışma: Eklemi darbeye maruz bırakmadan dayanıklılığı artırır.

İlk Değerlendirmeden Program Sonuna Tedavi Nasıl İlerler?

İlk görüşmede fizyoterapist hekim raporunu ve varsa röntgen bulgularını inceler. Ardından gonyometreyle diz açısını ölçer, kas kuvvetini test eder, yürüyüşü ve sandalyeden kalkışı gözlemler. Ağrının hangi hareketlerle arttığı not edilir ve program bu bulgulara göre kurulur. Seanslar genellikle 45-60 dakika sürer ve haftada iki-üç kez yapılır. Çoğu program 6-12 hafta aralığında planlanır. Seans aralarında yapılacak ev egzersizleri, kalıcı fayda açısından klinikteki çalışma kadar önemlidir. Ne kadar ilerleme kaydedileceği, artrozun evresine ve programa düzenli katılıma göre kişiden kişiye değişir.

Kocaeli'de Diz Osteoartriti İçin Fizyoterapist Seçerken Nelere Bakmalı?

Platformda İzmit, Gebze ve Çayırova uzman yoğunluğunun en fazla olduğu ilçeler arasında yer alır. Körfezin iki yakasına yayılan bu yapı, haftada birkaç kez gidilecek bir seans düzeninde yaşadığınız ya da çalıştığınız yere yakın bir seçenek bulmanızı kolaylaştırır. Diz artrozunda program haftalarca sürdüğü için yakınlık, düzenli devam etmenin pratik bir koşuludur. Profilleri karşılaştırırken şu noktalara dikkat edebilirsiniz:

• Ortopedik rehabilitasyon ve dejeneratif eklem sorunlarında deneyim
• Egzersiz odaklı çalışma yaklaşımı ve ev programı verilip verilmediği
• Klinikte bisiklet, denge platformu gibi ekipmanların bulunması
• İleride diz protezi ameliyatı gündeme gelirse ameliyat sonrası rehabilitasyonu da yürütebilmesi

Diz Ağrısında Hangi Durumlarda Önce Hekime Başvurmalısınız?

Aşağıdaki durumlarda fizik tedaviye başlamadan veya devam etmeden önce hekim değerlendirmesi gerekir:

• Ani başlayan, kızarıklık ve ateşle birlikte seyreden şişlik
• Düşme ya da burkulma sonrası dizin üzerine basamamak
• Dizin belli bir açıda takılıp kilitlenmesi
• Geceleri uykudan uyandıran, dinlenmeyle geçmeyen ağrı
• Baldırda şişlik, gerginlik ve ağrı
• Üç haftadan uzun süren ve giderek artan şikâyet