Eskişehir'de felç (inme) fizyoterapisi için fizyoterapist

Felç (inme) fizyoterapisi, beyne giden kan akışının ani kesilmesi ya da beyin içi kanama sonrasında zayıflayan hareket, denge ve günlük yaşam becerilerini yeniden kazandırmayı amaçlayan bir rehabilitasyon programıdır. Program, inme tanısını koyan hekimin yönlendirmesiyle ve hasta tıbben stabil hale geldikten sonra başlar. Sinir sisteminin yeni bağlantılar kurma kapasitesinden yararlanan düzenli egzersizlerle ilerler.

İnme Neden Olur ve Hangi Tipleri Vardır?

İnmenin en sık görülen tipi iskemik inmedir. Bu tipte bir pıhtı ya da daralmış damar, beynin bir bölgesini oksijensiz bırakır. Daha az görülen hemorajik inme ise damar yırtılmasıyla oluşan kanamadan kaynaklanır. Başlıca risk etkenleri yüksek tansiyon, diyabet, kalp ritim bozuklukları (özellikle atriyal fibrilasyon), yüksek kolesterol, sigara kullanımı ve hareketsiz yaşamdır. Hasarın beynin hangi tarafında ve hangi bölgesinde olduğu, ortaya çıkan kayıpların türünü belirler. Sağ beyin etkilendiğinde vücudun sol tarafında, sol beyin etkilendiğinde sağ tarafında güç kaybı görülür.

İnme Sonrası Hangi Belirtiler Fizyoterapi Gerektirir?

Akut dönem atlatıldıktan sonra kalıcı ya da yavaş düzelen bazı bulgular rehabilitasyonun hedefini oluşturur:

• Vücudun bir yarısında güç kaybı (hemiparezi) ya da tam felç (hemipleji)
• Kol veya bacakta kas sertliği ve istemsiz kasılmalar (spastisite)
• Ayakta durmada güçlük, dengesizlik ve düşme eğilimi
• Yürürken ayağın sürünmesi veya bacağın dışa savrulması
• Elde ince beceri kaybı: düğme ilikleme, kalem tutma, çatal kullanma zorluğu
• Etkilenen tarafta his azalması ve omuzda sarkma ya da ağrı
• Yataktan kalkma, sandalyeye geçme gibi transferlerde bağımlılık

Fizyoterapi İnme Rehabilitasyonunda Nasıl Yardımcı Olur?

İnme rehabilitasyonunun temelinde, beynin tekrar yoluyla yeniden öğrenmesi yatar. Görev odaklı eğitimde hasta bardak kaldırma, kapı açma veya oturup kalkma gibi gerçek yaşamdan alınmış hareketleri çalışır. Böylece kazanılan beceri doğrudan günlük hayata aktarılır. Tekrarlı görev pratiği ise aynı fonksiyonel hareketin seans içinde çok sayıda yinelenmesine dayanır ve motor öğrenmeyi pekiştirmek için kullanılır.

Yürüyüş ve denge eğitimi; ağırlık aktarma, adım uzunluğunu dengeleme ve gerektiğinde baston ya da ayak bileği ortezine uyumu kapsar. Bu eğitimin amacı düşme riskini azaltmak ve güvenli bağımsız yürüyüşe ulaşmaktır. Ayna terapisinde sağlam uzvun aynadaki yansıması izlenir. Beyin bu görüntüyü etkilenen kolun hareketi gibi algılar, bu nedenle yöntem özellikle üst ekstremite toparlanmasını desteklemek için uygulanır. Fonksiyonel elektrik stimülasyonu da zayıf kaslara yürüme ya da kavrama sırasında zamanlanmış akım verir. Örneğin yürürken ayak bileğini yukarı kaldıran kasları uyararak ayağın yere sürtmesini önlemeye yardımcı olur.

İnme Fizyoterapisi Süreci Nasıl İlerler, Kaç Seans Sürer?

İlk görüşmede fizyoterapist; kas gücünü, spastisite derecesini, eklem hareket açıklığını, oturma ve ayakta denge düzeyini ve transfer becerilerini ölçer. Hekim raporu ile görüntüleme bulguları da bu değerlendirmede göz önünde bulundurulur. Ardından hasta ve ailesiyle birlikte ölçülebilir hedefler belirlenir. Örneğin desteksiz oturma, odadan banyoya yardımsız yürüme veya kaşığı ağza götürebilme bu hedeflerden olabilir.

Seanslar çoğunlukla 45-60 dakika arasında planlanır. Erken dönemde haftada üç ila beş gün yoğun çalışma tercih edilir. Toparlanmanın en hızlı olduğu ilk üç ila altı ay rehabilitasyon açısından kritik kabul edilir. Program bu süreyle sınırlı kalmaz, ilerleyen aylarda sıklık azaltılarak sürdürülür. Seans aralarında aileye öğretilen ev egzersizleri ve doğru pozisyonlama, kazanımların korunmasında belirleyici rol oynar. Toplam süre hasarın büyüklüğüne ve kişinin genel sağlığına göre değişir.

Eskişehir'de İnme Fizyoterapisti Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?

Nörolojik rehabilitasyon, ortopedik fizyoterapiden farklı bir deneyim gerektirir. Bu yüzden uzman profillerini karşılaştırırken inme, hemipleji veya nörolojik rehabilitasyon alanındaki eğitim ve çalışma geçmişine bakmanız önerilir. Platformda uzmanların yoğunlaştığı ilçeler Odunpazarı, Tepebaşı ve Mahmudiye'dir. Haftada birkaç kez sürecek bir programda, hastanın yaşadığı yere yakın bir seçenek ulaşım yükünü hafifletir. Yürüme güçlüğü belirgin hastalarda seansın klinikte mi yoksa evde mi yapılacağı da bu aşamada konuşulmalıdır. Ayrıca uzmanın hasta yakınlarına transfer ve egzersiz eğitimi verip vermediğini sormak faydalıdır.

Ne Zaman Hekime Başvurmalı?

Rehabilitasyon sırasında aşağıdaki durumlar fizyoterapiyi bekletmeyi ve hekim değerlendirmesini gerektirir:

• Yüzde ani kayma, konuşma bozukluğu veya yeni gelişen güç kaybı: yeni bir inme şüphesi olduğundan vakit kaybetmeden 112 aranmalıdır.
• Bacakta ani şişlik, kızarıklık ve ağrı (pıhtı belirtisi olabilir)
• Etkilenen omuzda giderek artan, uykuyu bölen ağrı
• Spastisitede belirgin artış ya da yeni başlayan nöbet
• Düşme sonrası geçmeyen ağrı veya hareket kısıtlılığı