Muğla'da kas güçsüzlüğü (atrofi) fizyoterapisti

Kas güçsüzlüğü (atrofi), kas liflerinin hacim ve kuvvet kaybetmesidir. Çoğunlukla hareketsizlik, sinir hasarı ya da uzun süren bir hastalık sonrasında gelişir. Fizyoterapi, kaybedilen kuvveti yükü kademeli artırılan egzersizler, günlük işlevlere dönük eğitim ve gerektiğinde elektrik stimülasyonuyla geri kazandırmayı hedefler. Program, altta yatan neden hekim tarafından belirlendikten sonra bu nedene göre şekillenir.

Kas Güçsüzlüğü (Atrofi) Neden Olur?

Atrofi iki ana grupta incelenir. Kullanmamaya bağlı atrofi, alçı, ortez, yatak istirahati veya ameliyat sonrası kısıtlı hareket döneminde ortaya çıkar. Kas birkaç hafta içinde gözle fark edilir biçimde incelir. Bu tip, düzenli yüklenmeye en iyi yanıt veren türdür. Nörojenik atrofi ise kası uyaran sinirin zarar görmesiyle oluşur. Bel veya boyun fıtığına bağlı sinir kökü basısı, çevresel sinir yaralanmaları, inme ve polinöropati bu gruba girer. Bunların dışında sık rastlanan nedenler şunlardır:

• Yaşa bağlı kas kütlesi kaybı (sarkopeni)
• Yoğun bakım yatışı, kronik hastalıklar ve yetersiz protein alımı
• Uzun süreli kortikosteroid kullanımının kas dokusuna etkisi
• Miyopatiler ve kas distrofileri gibi doğrudan kası tutan hastalıklar

Kas Atrofisinin Belirtileri Nelerdir?

Atrofi çoğu zaman sinsi ilerler. Kişi sorunu ilk olarak aynada değil, zorlanmaya başladığı bir hareket sırasında fark eder. Tipik belirtiler şunlardır:

• Bir kol ya da bacağın diğerine göre incelmesi, örneğin uyluk çevresinde gözle görülen fark
• Sandalyeden kalkarken ellerden destek alma ihtiyacı, merdivende zorlanma
• Kavanoz açma, poşet taşıma gibi kavrama işlerinde güç kaybı
• Kısa yürüyüşlerde bile bacakta ağırlık ve erken yorgunluk
• Dizde boşalma hissi, sık tökezleme ve denge kaybı
• Kasta seğirmeler (fasikülasyon), özellikle sinir kaynaklı durumlarda

Fizyoterapi Atrofi Tedavisinde Nasıl Çalışır?

Tedavinin omurgasını aşamalı dirençli egzersiz oluşturur. Kasa verilen yük, tekrar sayısı ve set sayısı haftalar içinde planlı biçimde artırılır. Böylece kas lifi hacmi ve kuvveti yeniden inşa edilir. İlk haftalardaki kuvvet artışı büyük ölçüde sinir sisteminin kası daha verimli çalıştırmayı öğrenmesinden kaynaklanır. Hacim artışı ise genellikle daha geç dönemde belirginleşir.

Nöromüsküler elektrik stimülasyonu, kişinin kası kendi isteğiyle yeterince kasamadığı dönemde kullanılır. Diz ameliyatı sonrası ön uyluk kasının devreye girmekte zorlandığı durum buna tipik bir örnektir. Cilt üzerine yerleştirilen elektrotlar kası kasılmaya zorlar ve egzersize hazırlık sağlar. Fonksiyonel eğitim ise kazanılan kuvveti oturup kalkma, basamak çıkma, eğilip yerden nesne alma gibi gerçek hareket kalıplarına aktarır.

İlk görüşme genellikle 45-60 dakika sürer. Bu görüşmede manuel kas testi, uzuv çevresi ölçümü, eklem hareket açıklığı, yürüyüş ve denge gözlemi yapılır. İmkân varsa el dinamometresiyle kavrama kuvveti de ölçülür. Sonraki seanslar 40-60 dakika arasında değişir ve çoğunlukla haftada 2-3 kez planlanır. Kullanmamaya bağlı atrofide programlar sıklıkla 6-12 hafta arasında tutulur. Sinir kaynaklı durumlarda ise süre, sinirin toparlanma hızına göre uzayabilir. Seans aralarındaki günlerde yapılacak ev egzersizleri, ilerlemenin önemli bir parçasıdır.

Kas Güçsüzlüğünde Ne Zaman Hekime Başvurmalı?

Atrofinin nedeni bilinmiyorsa fizyoterapiye başlamadan önce hekim değerlendirmesi gerekir. EMG ve kan tetkikleri gibi incelemeler nöroloji veya fiziksel tıp hekimi tarafından istenir. Aşağıdaki durumlar beklemeye gelmez:

• Yüzde, kolda veya bacakta ani başlayan tek taraflı güçsüzlük (acil durumdur)
• Üç haftadan uzun süren ya da giderek artan, açıklanamayan kuvvet kaybı
• Kola veya bacağa yayılan uyuşma ve karıncalanma
• Geceleri uyandıran ağrı, açıklanamayan kilo kaybı
• Yutma veya konuşma güçlüğü, idrar ya da dışkı kontrolünde bozulma

Muğla'da Atrofi İçin Fizyoterapist Seçerken Nelere Bakılmalı?

Muğla; Menteşe, Bodrum, Fethiye, Milas, Dalaman ve Köyceğiz gibi birbirinden epey uzak ilçelere yayılmış geniş bir ildir. Atrofi programı haftalarca, haftada birkaç gün sürer. Bu nedenle seans yerine ulaşım kolaylığı, programı aksatmadan sürdürmenin pratik bir koşuludur. Platformda uzmanların en yoğun bulunduğu ilçeler Marmaris, Ula ve Ortaca'dır. Diğer ilçelerde yaşıyorsanız seçeneklerinizi yakın ilçelerle birlikte değerlendirmeniz işinizi kolaylaştırır.

Uzman profillerini incelerken şikâyetinizin kaynağını esas alın. Ameliyat sonrası kas kaybında ortopedik rehabilitasyon deneyimi öne çıkar. İnme veya sinir hasarında ise nörolojik rehabilitasyon geçmişi belirleyicidir. Elektrik stimülasyonu cihazının bulunup bulunmadığı ve kuvvetin belirli aralıklarla ölçülerek kaydedilip kaydedilmediği de sorulmaya değer. Ölçümle takip edilen bir program, ilerlemeyi somut biçimde görmenizi sağlar. Hareket kısıtlılığı ağır olan kişiler için klinik dışında evde seans seçeneği de bulunur.